Op de flaptekst van The other hand staat: “We don’t want to tell you what happens in this book. It is a truly special story and we don’t want to spoil it.” Een boek dat zo weinig weggeeft, maakt nieuwsgierig.
En die nieuwsgierigheid is terecht: Chris Cleaves tweede roman is even indrukwekkend als ontroerend. Een verhaal over twee vrouwen. Een verhaal over vriendschap in tijden van oorlog. Een verhaal over multiculturaliteit, met alle lelijke en mooie kanten ervan.
Een Britse portemonnee
Het verhaal wordt verteld uit het oogpunt van Little Bee, een Nigeriaans meisje dat verzeild geraakt is in het Britse Essex. Ze verblijft daar in een Immigration Removal Center waarvan de naam even ongezellig klinkt als het leven er is. Maar Little Bee ziet een uitvlucht: ze bezit een portemonnee van een Brit, Andrew O’Rourke. Hoe ze daaraan is gekomen blijkt uit het verhaal dat Little Bee 374 bladzijden lang vertelt.
Als Little Bee het opvangcentrum ontvlucht is, leidt de naam uit de portemonnee haar naar Sarah O’Rourke en haar zoon Charlie. Sarah heeft een glamoureuze baan bij een tijdschrift en woont in Kingston-upon-Thames. Little Bee is een vluchteling uit Nigeria. Hun levens en werelden verschillen als dag en nacht. Ondanks deze verschillen ontstaat tussen de twee vrouwen door onverwachte overeenkomstigheden een bijzondere vriendschap, met wederzijdse bescherming en respect.
“You live in a world of machines and you dream of things with beating hearts. We dream of machines, because we see where beating hearts have left us.”
Bewondering en hoop
Chris Cleave heeft ervoor gekozen het verhaal van Little Bee, dat je recht in je hart raakt, te beschrijven in een heel directe vorm. Helaas pakt dat niet altijd goed uit: het levensecht geschreven Jamaicaanse Engels van een immigrant wordt na tientallen bladzijdes eerder irritant dan interessant. In andere passages werkt Cleaves schrijfstijl juist heel effectief. Little Bee spreekt de lezer soms rechtstreeks aan: “Do you feel sorry for me?” De afstand tussen de lezer en Little Bee wordt daarmee kleiner. De kracht die ze uitstraalt na alles wat ze heeft meegemaakt maakt haar meteen bewonderenswaardig en de gretigheid waarmee ze zich The Queen’s English eigen probeert te maken ontroert.
Bij het lezen van The other hand zal menig lezer een traan laten. Is het niet door het meeleven met Little Bee, dan is het wel door de hoop en het optimisme die er uit het boek spreken. Dat blijkt bijvoorbeeld uit Little Bees gedachten als ze een donkere vader en een blanke moeder ziet met hun kinderen:
“I would not even try to explain this to the girls from my village because they would not believe it. If I told them that there were in this place children that were born of black and white parents, holding hands in the park and laughing together, they would only shake their heads and say, little miss been-to is making up her tales again. But I looked around that place and I realized that there were other families like this. Most were white but some were black. And as many as were black were mixed. I smiled when I saw this. I was thinking to myself, Little Bee, there is no them in this place.”
De precieze afloop van The other hand of de redenen voor de vervlechting van de levens van Sarah en Little Bee verklapt deze recensie net als de flaptekst van het boek niet. De roman is het waard om gelezen te worden: Chris Cleaves boek wekt hoge verwachtingen, maar maakt die ook waar. Hij confronteert, ontroert, shockeert maar stemt ook hoopvol. Cleave stelt met The other hand de huidige behandeling van vluchtelingen en immigranten aan de kaak, maar doet dat niet alleen op een negatieve manier. Hij laat ook ruimte voor menselijkheid en liefde en het is juist die insteek die een treurig verhaal een positief karakter geeft: er is nog hoop.
Chris Cleave – The other hand verscheen bij uitgeverij Sceptre en is in het Nederlands vertaald als Kleine bij, verschenen bij uitgeverij Prometheus.
Foto’s: Sigrid.
Sigrid
Sigrid Leeuwerik (1989) studeert Nederlandse taal en cultuur in Groningen en specialiseert zich in de moderne letterkunde en het onderwijs. Ze heeft haar hart verloren aan boeken en taal(verwerving) en vindt het dan ook heel interessant om te zien wat mensen daarmee doen. Daarom werkt ze mee aan een voorleesproject en is ze taalcoach. In de uurtjes vrij van werk en/of studie houdt ze van films kijken, kunst bewonderen, de wereld zien en van lezen in haar op straat gevonden troon-achtige stoel, met kaarsjes aan en citroenthee. Daarnaast schrijft ze graag en veel, heeft ze een grote boekenkast (maar is eigenlijk toe aan een tweede...) en daarom schrijft ze met veel plezier voor de categorie 'Boek'.
Gerelateerd:
Dit boek staat nog in mijn kast, waarom heb ik het eigenlijk nog nooit gelezen? Ik schuif hem naar nr. 1 van mijn to read list!
Geplaatst door Eline | 15/02/2012, 12:54He wat bizar, ik ben dit boek net aan het lezen, maar had niet het idee dat het echt bekend was. Ik ging het boek in met alleen maar de informatie van de flaptekst, en vind dat je dat eigenlijk ook zo moet doen. Ik ben er echt ondersteboven van..
Geplaatst door Claire | 15/02/2012, 13:52“De precieze afloop van The other hand of de redenen voor de vervlechting van de levens van Sarah en Little Bee verklapt deze recensie net als de flaptekst van het boek niet”
ben wel nieuwsgierig geworden!
Geplaatst door des | 15/02/2012, 13:58Ja ik vond dit boek ook echt heel erg mooi!
Ook zijn eerste boek trouwens, ben benieuwd naar een volgend werk van deze man!
Geplaatst door Anoek | 16/02/2012, 21:21