• Home »
  • Kopstukken »
  • Ik blog, dus ik besta: de blog als ‘egodocument’ of ‘sociaal verlengstuk’?

Ik blog, dus ik besta: de blog als ‘egodocument’ of ‘sociaal verlengstuk’?

Vraag mensen waarom ze bloggen en je hoort meestal clichématig in willekeurige volgorde de woorden ‘gewoon’ en ‘leuk’. Maar waarom dan die like-button, tweetknop en reactievelden en niet gewoon een dagboek? Is de blog een ‘egodocument’ of een ‘sociaal verlengstuk’? Hoog tijd voor onderzoek!

“Nul reacties, wees de eerste die dit leuk vindt”

“Ik ben een hopeloze versierder en anti-macho. Zie bloggen als flirten met als doel leuk en aantrekkelijk gevonden te worden (Like!), een flirt terug te krijgen (reageer!), of voortgeplant te worden (deel!), en je zult zien dat ik een hopeloos geval ben.”

Honderden miljoenen mensen hebben volgens Schmidt een blog als hobby, maar het blijft wetenschappers onduidelijk waarom mensen een blog bijhouden. Ook de invloed van sociale interactie via reactievelden, socialemediabuttons en mailings blijft onduidelijk. De mogelijkheden zijn eindeloos, het gebruik doorgaans heel beperkt, zo weten Herring en collega’s, maar ook wij bloggers. Sterker nog, je zou je kunnen voorstellen dat de betreurenswaardig lage aantallen likes en tweets juist een negatieve invloed hebben op de motivatie om te bloggen.

Voldoende aanleiding voor een onderzoek, dacht ik zo. Met mijn onderzoek wilde ik antwoorden vinden op twee vragen: hoe belangrijk is de interactie via reacties, beoordelingen, sociale media en maillijsten en waarom bieden bloggers die mogelijkheden als ze toch nauwelijks gebruikt worden?

Like

Een blog: even vaak als vaag omschreven
Blogs zijn een vaag en veel gedefinieerd begrip en ook de redenen voor het bijhouden van een persoonlijke blog lopen uiteen. Veelgenoemde motivaties volgens bijvoorbeeld Nardi en Gumbrecht of Herring en collega’s zijn het vertellen van dingen die je meemaakt, het beïnvloeden of leren kennen van nieuwe mensen, het delen van ervaringen en kennis of het onderdeel uitmaken van een community.

Uit de verschillende definities en motivatieredenen blijkt wel dat interactie heel belangrijk is, ondanks dat het vaak nauwelijks terugkomt op de blog. Je zou kunnen zeggen dat het gebrek aan interactie betekent dat bloggen inderdaad misschien meer een individuele bezigheid is, maar de meeste redenen zijn toch gericht op interactie. Een gebrek aan interactie is volgens Lento zelfs een belangrijke reden om te stoppen met bloggen. Bovendien maken bloggers gretig gebruik van promotie- of deelmogelijkheden van sociale netwerken als Facebook en Twitter. Hoog tijd voor een antwoord op de vragen van het onderzoek dus!

“Het geeft me bestaansrecht, net als sokken breien”
Via een enquête en dieptevragen aan verschillende bloggers heb ik gevraagd hoe belangrijk ze interactie(mogelijkheden) vonden en waarom ze die mogelijkheden wel of niet aanbieden en bijhouden. Het overgrote deel verspreidt om te beginnen zijn of haar blog en een nieuwe post hierop, wat impliceert dat lezers inderdaad belangrijk zijn.

De belangrijkste interactiemogelijkheden op blogs zijn het geven van reacties, het beoordelen van een blog (meestal met sterretjes of een likeknop), het delen van de blog (via sociale media) en het volgen van de blog (via mailings). Uit de antwoorden van de bloggers is gebleken dat het gebruik van de interactieve mogelijkheden zeker belangrijk is, maar ‘gewoon gelezen worden’ is nog veel belangrijker.

“Schrijven en gelezen worden geeft me bestaansrecht, meer dan sokken breien, hoewel dat ook best leuk is.

De meeste bloggers vinden het gebruik van reactievelden, mogelijkheden om te delen en het volgen belangrijk, maar een beoordeling is veel minder van belang. De reactiemogelijkheid is belangrijk omdat je zo uitgebreidere feedback kunt krijgen en dat ontbreekt bij een eenvoudige beoordeling. Het delen is dan weer belangrijk om meer lezers te krijgen en de mogelijkheid tot volgen is eigenlijk vooral een service naar de lezer toe.

Het krijgen van waardering blijkt overigens essentieel; bloggers willen zien dat lezers hun blogs aantrekkelijk vinden, wat een bevestiging is dat ze ‘op de goede weg zijn’. Er hoeft echter niet per se veel gebruikgemaakt van te worden; elke share, like, of reactie lijkt mooi meegenomen, al is niet iedereen het hiermee eens:

“Ik had veel plezier en zelfs steun aan reacties, maar recentelijk zitten ze me in weg en werken ze ‘verslavend’ gedrag in de hand: dan zit ik een avond lang te wachten op een reactie. In dezelfde tijd had ik iets fijns kunnen doen, zoals niets doen, lezen, mijmeren, iets maken…”

Blogger

“Mijn blog is het waard om gedeeld te worden”
Dat bloggers niet per se op veel interactie zitten te wachten, ligt in het verlengde van het feit dat de bloggers de statistieken nauwelijks volgen, waardoor je je kunt afvragen hoe belangrijk die interactie nou echt is. Meer dan 80 procent geeft op zijn of haar blog een reactie-, deel- of volgmogelijkheid. Alleen beoordelingsmogelijkheden zijn met vijftig procent minder populair. Bovendien houdt slechts de helft van de bloggers die een van deze tools gebruikt de statistieken hiervan ook daadwerkelijk bij. Dat is vreemd, want dit gaat tegen de gehechte waarde van de tools in.

“Het is nu nog te deprimerend om bij de houden.”

Een reden hiervoor is mogelijk dat de resultaten vaak teleurstellend zijn, waardoor het actief volgen van de statistieken eerder een negatieve invloed heeft dan een positieve. Dit betekent dat mensen deze gegevens actiever gaan controleren als de blog populairder wordt. Interessant voor toekomstig onderzoek!

“Hoe beter de blog is, hoe minder reacties, maar ik ga toch wel door”
Het blijkt dus dat de tools belangrijk zijn voor waardering. Er zijn echter een aantal verschillen als we ook kijken naar de motieven van de bloggers. Sommigen van hen richten zich op de lezers van de blog, terwijl anderen juist focussen op de blogger zelf. Omdat de statistieken niet actief ‘getracked’ worden, kun je concluderen dat interactie inderdaad prettig is, maar niet noodzakelijk. Sterker nog, elke lezer is een leuke bonus, maar niet van vitaal belang. We blijven toch wel bloggen en niemand kan of zal ons tegenhouden of stoppen.

Conclusie voor jou? Ik zou het leuk vinden als je dit verhaal leuk vindt, deelt en natuurlijk als je reageert. Bedankt!

Het complete (voorlopige) verslag is hier terug te lezen. Na de zomer zal het artikel door mij en mijn docent aan Tilburg University worden aangepast, om het vervolgens ter publicatie aan te bieden.


Beeld: Flickr.com/birgerking en Flickr.com/Mike Licht.

Share

Michael

Michael Doove (1988) is geboren in en opgegroeid onder de rook van Rotterdam. Op zijn achttiende vertrokken om communicatie- en informatiewetenschappen te studeren aan toen de Universiteit van Tilburg en tegenwoordig Tilburg University. Inmiddels is de master zo goed als klaar, werkt hij op de universiteit als communicatiemedewerker en blogt hij voor het universiteitsmagazine. In de schaarse vrije tijd heeft hij het liefst zo druk mogelijk met mensen, muziek, sociale media, maar vooral ook (interculturele) communicatie en etnografie. Etnografie? Ja, etnografie. En daar schrijft hij dan ook over voor Nadelunch. Soms kritisch en ironisch, maar altijd met een glimlach.