Rufus Kain: singer-songwriter en muzikantropoloog

“Jaap Fischer en de oude Boudewijn de Groot lijken eindelijk een waardige opvolger te hebben”, aldus FRET Magazine in een recensie van “Jong Leren” (2009), het debuutalbum van Rufus Kain. Begrijpelijk. Sommige muziek doet denken aan de toekomst, andere muziek maakt nostalgisch. Rufus, die maakt nostalgisch.

De eerste keer dat ik hem zag optreden (in 2009, tijdens een open mic-avond van het Amsterdam Songwriters Guild) was ik net terug in Amsterdam, na me acht maanden aan de andere kant van de wereld te hebben omringd met backpackers die overal waar ze kwamen hun gitaren tevoorschijn toverden en hierop liedjes speelden van Jason, John, James en Jack (respectievelijk Mraz, Mayer, Morrisson en Johnson). Er is iets met die J in singer-songwriterland. Dat verdient ook nog eens een artikel. Hoe dan ook: de lage, slepende stem waarmee Rufus zijn liedjes die avond ten gehore bracht, bleef hangen. Net als zijn teksten – zacht van toon, doch met een rauw randje. Ik wist nog niet eens of ik het mooi vond, maar het bleef in mijn hoofd zitten.

Hoe Rufus Rufus werd – zonder kaders en zonder podiumvrees
Wat Rufus betreft schuilt er een gevaar in het op intellectuele wijze analyseren en kaderen van muziek. Liedjes zitten juist op de rand van die verantwoorde kaders; het kan en mag helemaal open blijven en iedereens interpretatie ervan – gestoeld op wat men tussen de regels door hoort – is in zekere zin ‘waar’. Zijn nummers worden publiek bezit nadat ze gespeeld zijn. De lijst met vragen die ik enthousiast had samengesteld in anticipatie op mijn gesprek met hem was dan ook vrij snel van tafel. Wat volgde was een middagje terras met taart, scepsis en een kijkje in het leven van Rufus Kain. Zonder kaders.

De in Amsterdam geboren en getogen Rufus was van jongs af aan druk met tekst. Hij schreef op de middelbare school gedichten toen hij besloot dat hij wilde rappen. “Ik vond het fantastisch wat sommige rappers met woorden konden doen en het leek me cool om dit zelf ook te doen, op een podium.” Tegen zijn eigen verwachtingen in ging dit direct goed, omdat niet alleen het rappen, maar met name dat podium bij hem paste. Opvallend voor iemand die spreekbeurten vreselijk vond.

Rufus Kain
Muzikantropologie en het genezen van insomnia

Sinds zijn debuutalbum is hij een EP (Breken van het IJs, 2011), twee singles (Alleen Samen en Breken van het IJs) en twee bijbehorende videoclips verder. Rufus speelt op allerlei plekken, voor allerlei publiek, variërend van festivals en voorprogramma’s tot huiskamerconcerten en kroegen. Honderd optredens in 2012 wil hij doen en het lijkt hem te gaan lukken. Hij geeft de voorkeur aan huiskamerconcerten; op dezelfde hoogte staan als het publiek, zonder versterking, dicht bij de mensen. Zijn liedjes over (soms akelig) herkenbare thema’s – verwachtingen, verwondering, verliefdheid – onder begeleiding van zijn eenvoudige doch melodieuze gitaarspel, passen uitstekend in deze setting. De luisteraar bekruipt het gevoel dat hij/zij de enige is voor wie gezongen wordt.

En dat komt goed uit, want Rufus is duidelijk een groot voorstander van persoonlijk contact met zijn publiek en hoort graag wat zijn muziek teweegbrengt. “Ik vind het fijn wanneer het publiek positief reageert, erin meegaat, mensen naar je toe komen om te vertellen dat ze echt iets aan de liedjes hebben. Dat ze zich konden inleven. Eentje kon er zelfs beter door slapen, dat vind ik mooi.”

Behalve muzikant is Rufus antropoloog en ook in deze rol kan hij het spelen met woorden niet laten – ‘muzikantropologie’ is een van zijn concepten. Koop een keer een Spa rood voor hem en hij legt je met liefde en plezier uit wat het betekent. En als je dan tóch met hem in gesprek bent, blijf dan vooral nog wat langer hangen. Want ja, hij bezit enige scepsis en ook wel wat ernst, maar Rufus is toch vooral een enthousiaste muziekliefhebber die denkt in fijne, harmonieuze termen: het delen van muziek en mooie momenten met zo veel mogelijk zielen (want zo veel mogelijk vreugd).

Rufus Kain in de nabije toekomst
Voor dit najaar staat een tour gepland door verschillende steden, te beginnen op 1 oktober in de Rode Bioscoop te Amsterdam en te eindigen op 29 november in het Theater van het Woord in de OBA. Van de tour wordt een registratie gemaakt die zal resulteren in een live-album (gepland voor januari 2013). Meer informatie vind je op www.rufuskain.nl. Een optreden bijwonen is een beleving.

De muziek van Rufus Kain doet weliswaar denken aan een vervlogen tijd, maar vormt een hartverwarmende muzikale verrijking in de onze.

Share

Marjolein Voortman

Marjolein Voortman (1984) bracht de eerste twintig jaar van haar leven door in Twente, alwaar zij een sterke affiniteit voor chocola, konijnen en praten ontwikkelde. Al snel bleek dat verbale souplesse zich tevens laat vertalen in schriftelijke souplesse en vooral veel schrijfplezier, al deed ze hier lange tijd weinig mee. Veel aandacht ging namelijk naar die andere grote passie: muziek maken. Zingen, gitaar spelen, pianospelen en componeren (bij vlagen resulterende in tenenkrommende songteksten, maar gelukkig soms ook in feitelijke muziek) is iets waar ze niet omheen kan. Na verscheidene bandjes, een opleiding maatschappelijk werk, een bachelor sociologie, een huidige master Cultural Sociology én zeven jaar woonachtigheid in Amsterdam, is er nu dan toch weer de drang om te schrijven. Voor Beluisterd, want luisteren kan ze. Zodra ze gestopt is met praten.