Als groot boekenliefhebster en piepkleine neuroot heeft een potentiële nieuwe aanwinst vaak al een plek in mijn op kleur gesorteerde boekenkast voordat het boek goed en wel is afgerekend. Ja, dat lees je goed: ik beoordeel een boek in de eerste plaats op het uiterlijk en kijk daarna pas naar de rest van het vlees dat nog meer in die spreekwoordelijke kuip op me ligt te wachten. Van kleur, en dan in het bijzonder ‘zijn’ kleur moet dit boek het eigenlijk niet hebben: saai en wit. Nee, het is de titel die het voor de koper interessant maakt.

De 100 jarige man die uit het raam klom en verdween wekt nog voor je bent begonnen al enkele vragen op: ‘Waarom klim je op je oude dag uit het raam en loop je niet via de voordeur naar buiten?’, ‘de man lijkt spoorloos te verdwijnen, wat is de beste man in vredesnaam overkomen?’ en – niet geheel onverwacht natuurlijk – ‘waar bevindt zich hier de dichtstbijzijnde kassa en hoe kom ik zo snel mogelijk thuis?!’

100 jaar en in de war?
Mocht je denken dat deze 100-jarige Allan ze niet allemaal meer op een rijtje heeft zitten en bovendien zo dement is als een kraai, dan kan ik je van het volgende verzekeren: je hebt het goed mis, want niets blijkt minder waar. Aan de grijze massa mankeert niks. Nou ja, behalve het feit dat er in die (ooit niet zo grijze) massa de nodige ideeën tot stand zijn gekomen waar je vandaag de dag liever voor zou bedanken als je de mogelijkheid zou krijgen.

Wanneer Allan de leeftijd van 100 jaar bereikt, wordt het hem allemaal te veel. De tijd die hem rest kan hij beter besteden en zodoende klimt hij uit het raam en verdwijnt. Zijn ontsnapping is alles behalve saai. Vanaf het moment dat hij het bejaardentehuis de rug toekeert, laten toeval en avontuur de oude man niet meer met rust. Het avontuur begint met een koffer geld en eindigt… ergens ver hier vandaan. En het blijft niet alleen bij die grote koffer. Naarmate het verhaal meer vaart krijgt, verzamelt Allan een bonte club mensen én een olifant om zich heen.

Fictie of niet, ik verklaar Allan hierbij tot de meest boeiende persoon uit de geschiedenis. Dit 358 bladzijden tellende boek geeft je een kijkje achter de schermen bij werelds’ beruchtste leiders. Van rode wijn drinken met Franco tot theedrinken met Mao, deze 100-jarige man is van alle markten thuis. Met in mijn achterhoofd de gedachte dat dit ‘slechts’ fictie betaamt, moet ik eerlijk bekennen flink onder de indruk te zijn van de creativiteit van Jonas Jonasson.

Slecht nieuws
“‘Het slechte nieuws is dat we gisteren iets te veel gedronken hebben en daarom vergeten zijn de vriezer uit te zetten.’
‘En?’ vroeg Allan. ‘En… degene die daarin zit is nu tamelijk dood.’
Allan krabde zich bezorgd in zijn nek voordat hij besloot dat hij zijn dag niet liet verpesten door zo’n slordigheid. ‘Dat is erg,’ zei hij. ‘Maar ik moet zeggen dat je eitjes perfect gelukt zijn, niet te hard en niet te zacht.’”

Zwarte humor
Humor die nog net kan, wordt afgewisseld met het ‘Jan Klaassen-effect’. Het goede speurwerk wordt op de verkeerde plaatsen verricht en wanneer iemand net even stopt om te tanken, zie je de groep ‘voortvluchtigen’ nog nét niet nietsvermoedend de zaak via de achterkant verlaten. Vaak zo dichtbij en dan toch weer misgrijpen.

Niet alleen de kleur zwart keert terug in dit verhaal, ook de kleur rood wil nog weleens flink vloeien. Zonder er echt veel moeite voor te hoeven doen, groeit het aantal slachtoffers in dit boek. Wie altijd liefdevol met de pater familias de dierentuin een bezoekje bracht, kan na het lezen van het volgende fragment het een en ander in twijfel trekken..

“’Zit, Sonja, zit,’ zei Allan als laatste onderdeel van zijn vergezochte plan.
‘Nee, verdomme, Sonja, niet zitten!’ riep de Schoonheid, die plotseling begreep wat er op het punt stond te gebeuren.
‘Jezus,’ zei Hompie terwijl hij op zijn rug in de mest van de olifant lag.
Sonja, die met haar rug naar alles toe stond, had Allans commando luid en duidelijk gehoord.
(…)
‘Niet’ kwam namelijk niet voor in Sonja’s woordenschat. Ze ging dus zitten. Haar achterwerk landde op iets zachts en warms, er klonk een dof krakend geluid en een korte piep, en daarna was het stil. Sonja at. Zou ze nu nog meer appels krijgen?
‘Dat was nummer twee,’ zei Julius.
‘Wat een verdomde klerezooi,’ zei de Schoonheid.”

Een saai wit boek, maar voorzien van een o zo kleurrijke inhoud. Ook voor de niet-kleurliefhebbers een fijne aanwinst voor in de boekenkast.

Jonas Jonasson – De 100 jarige man die uit het raam klom en verdween
Winnaar van de Swedish BookSellers Award
Uitgeverij Signatuur
€ 19,95 | ISBN 978 90 5672 374 3

Olga

Olga (bouwjaar 1990) studeert Nederlandse taal en cultuur in het wonderschone Groningen. Momenteel woont ze nog onder moeders' vleugels, maar ze droomt uiteraard ook wel een beetje van dat eerste eigen huisje. Wanneer ze niet studeert, kruipt ze graag onder de dekens met een boek en een kop thee. Maar ook het rondstruinen op internet naar nieuw leesvoer neemt zo de nodige uurtjes in beslag. Het moge duidelijk wezen dat lezen en al het daarbij behorende tot de grote passie van deze 22-jarige blom gerekend kunnen worden. Je leest hier dan ook al haar bevindingen over Het Boek.

Olga heeft 8 artikelen geschreven.