Ik heb wel eens dat ik een gezicht herken, maar ik niet meer weet waarvan. Dat vind ik dan een beetje gênant. Mensen met prosopagnosie hebben dat erger: zij herkennen gezichten helemaal niet en herkennen soms zelfs hun eigen spiegelbeeld niet.

Zonder kennis
Prosopagnosie is de wetenschappelijke naam voor gezichtsblindheid en is een vorm van agnosie. Agnosie komt van het Griekse woord agnosia, wat ‘zonder kennis’ betekent. Mensen die hieraan lijden zijn niet in staat om voorwerpen of personen te herkennen terwijl er ondertussen met hun zintuigen zelf niks mis is. De oorzaak van agnosie kan te maken hebben met hersenletsel, prelinguale doofheid of psychische aandoeningen. Ook mensen die de ziekte van Alzheimer hebben kunnen te maken krijgen met (vormen van) agnosie.

Prosopagnosie
Terug naar prosopagnosie. Deze aandoening zorgt ervoor dat mensen die er aan lijden niet in staat zijn om gezichten te herkennen, zelfs niet een beetje. Uit onderzoek blijkt dat er bij deze mensen niets mis is met hun gezichtsvermogen. Ze kunnen bijvoorbeeld wel weer vormen herkennen, of voorwerpen. Maar bij gezichtsherkenning gaat het mis. De Britse zussen Victoria Wardley en Donna Jones lijden beiden aan prosopagnosie. Victoria ervaart het zelf als een soort tunnelvisie. “Ik kan nog net een oog of een neus onderscheiden,” vertelt ze aan de Mirror. “Maar als ik naar het hele gezicht kijk, zie ik het gewoon niet. Het is alsof ik naar een leeg schilderij staar.”

Capgraswaan
Het syndroom van Capgras wordt genoemd als tegenhanger van prosopagnosie. Het syndroom van Capgras wordt ook wel Capgraswaan genoemd en is een psychische aandoening. Bij deze agnosievorm worden mensen (en voorwerpen) wel gewoon herkend door de personen die hieraan lijden. Alleen kunnen zij de identiteit niet aan die persoon linken. Mensen die deze aandoening hebben, krijgen waanideeën over hun familieleden en/of partners. Ze denken dan dat hun échte familieleden en partners zijn vervangen voor dubbelgangers (soms in de vorm van een robot of alien) met exact hetzelfde uiterlijk, karakter en gedrag. Heel soms zien ze zichzelf als de dubbelganger. Wat een ontzettend verwarrend bestaan moet zijn.

Beeld: Flickr.com/helgabj.

Femke

Femke (1990) studeert met veel plezier aan de SvJ (School voor Journalistiek) en werkt (ook met veel plezier) in een theater/filmhuis. Haar vrije tijd is volgepland met onder andere films kijken, (cup)cakes/brownies bakken, mijmeren over vakanties en knuffelen met haar kat. Schrijft daar stukjes over en deelt die op haar blog. Ze komt graag in kringloopwinkels, antiekzaakjes en stoffige antiquariaten en kan daar uren doorbrengen. Femke zou na haar studie het allerliefste blijven schrijven. Of bij de radio. Of bij een televisieprogramma. Of een eigen bakkerijtje mét tearoom beginnen in een oud pand in het centrum van Amersfoort. Om daar dan vervolgens weer stukjes over te schrijven.

Femke heeft 42 artikelen geschreven.