Taal in het wild – “Vaarwater staat onder water!”

iPhoneJe kent het wel. Je bent vrolijk een sms of whatsappje aan het tikken, als je telefoon besluit er iets anders van te maken. Damn you, Autocorrect! Internet staat vol met voorbeelden van hilarische en vooral ook gênante situaties die ontstaan door onze vriend Autocorrect.

Nou heb ik eerlijk gezegd soms mijn twijfels over de oprechtheid van de allergênantste Autocorrects, maar goed, daar is het internet voor. Bij dezen dan een stukje over échte Autocorrects, die niet hilarisch of gênant zijn, maar wel interessant* vanuit een talig perspectief.

Vaarwater
Op een dag had ik een ingeving: ik zou de vaatwasser uit gaan ruimen. Enthousiast deed ik het ding open, maar er bleek een zee aan water in te staan. Hè, ik had de filter natuurlijk niet goed schoongemaakt. “Vaatwasser staat onder water!”, whatsappte ik naar De Man Des Huizes, maar het werd “Vaarwater staat onder water!”. Aha.

Volgens Wikipedia is vaarwater water waar een vaartuig – “hoe klein dan ook!” – kan varen. Ik keek nog eens in de vaatwasser, maar zag het toch niet zitten. Ik las verder. Iets anders dan het vaarwater is de vaargeul, die vaak wordt voorzien van boeien, leerde ik van Wikipedia – maar dat deed het mij dan weer net niet.

Even een ei op breiden
Maanden later – het vaarwater was inmiddels uit de vaatwasser verwijderd – vroeg ik aan een stel vriendinnen of ze zin hadden mee te gaan naar een kledingruilfeest. “Daar moet ik nog even een ei op breiden”, whatsappte er eentje ’s avonds laat terug. Taalnerdalarm!

‘Een ei op breiden’, daar had ik nou nog nooit van gehoord. Deze vriendin gebruikt veel beeldspraak, dus ik wilde het toch even checken, maar Google kende het ook niet en Google is my friend. **

Wilde ze er een mouw aan breien? Best relevant in de context, maar waar dan aan? En wat deed die letter ‘d’ daar dan in het midden? Wilde ze er een ei op broeden? Hm, kon best. Wat een rare uitdrukking eigenlijk. Google kende het niet, maar ik kon er wel een betekenis bij verzinnen.

Was dit een Autocorrectje? Maar hoe kwam haar telefoon dan bij breiden? Zou ze het eens gehad hebben over oma’s die in de verleden tijd zaten te breien, of wilde ze iets uit-breiden? Hm.

Ze kon duidelijk haar ei niet kwijt door die Autocorrect.

*Vind ik dan. En ik ben een taalnerd.

**Hoeveel toekomstige Googelaars zouden hier terechtkomen, omdat ze dezelfde zoekterm zochten?

Beeld: Flickr.com/karola riegler photography.

Share

Merel

Merel (1986) is psycholinguïste. Als promovenda onderzoekt ze de beginnende geletterdheid van kleuters en doceert ze academische vaardigheden aan eerste- en tweedejaarsstudenten. Hiervoor studeerde ze Nederlandse Taal en Cultuur en Theater-, Film- en Literatuurwetenschappen in Antwerpen en Cognitieve Neurowetenschappen in Nijmegen. Ze bedrijft wetenschap op pumps, schrijft over taalpathologie en kindertaal, loopt ‘hard’, naait rokken en reist regelmatig met de trein. Hierdoor komt ze vaak taal in het wild tegen, waar ze vervolgens uitgebreid over mijmert: voer voor haar wekelijkse Nadelunch-column. Ook schrijft ze voor Nadelunch over wetenschap en promoveren. Najaar 2013 is Merel visiting scholar aan Yale University.